
УИХ-ын гишүүн Г.Ганбаатартай 2027 оны төсөв батлагдсантай холбоотойгоор цөөн хором ярилцлаа.
-Засгийн газраас өргөн барьсан ирэх оны төсвийг УИХ-ын чуулганаар баталлаа. Таны хувьд төсөв дээр ямар байр суурьтай байна. Нөгөөтэйгүүр Монгол Улсын гадаад өр, зээлийн асуудал өндөр байгаа талаар шүүмжлэлтэй байна шүү дээ...?
-УИХ хуулийн хугацаандаа ирэх оны төсвөө хэлэлцээд баталлаа. Батлах нэг хэрэг, харин энэхүү орлого, зарлага, алдагдлаа хэрхэн яаж бүрдүүлэх, бууруулах, хуваарилах гэдэг өөр асуудал. Өрийн хувьд үнэхээр анхаарах шаардлага бий. Тухайлбал, улсын өр 57.6 их наяд төгрөгт хүрч, 16 тэрбум ам.доллартай тэнцэх хэмжээнд очлоо. Засгийн газрын өр ийм хэмжээнд хүрч байгаа нь цаашид анхаарах ёстой том дохио мөн үү, мөн.
-Ирэх оны төсөв Оюу толгойн ногдол ашгийг оролцуулаад зардлаа баталчихлаа. Хэрэв тэрхүү ногдол ашиг орж ирэхгүй бол яах вэ гэх асуудал байгаа. Үүнд та ямар бодолтой байна вэ?
-Таны хэлж байгаа саналтай нэг байна. Ер нь улсын төсөв хэлэлцэж байх үед Оюу толгойн ногдол ашгийн асуудлыг зориуд нэг, хоёр сарын турш ихээхэн хэл ам болгож, гишүүдийн анхаарлыг тийш нь төвлөрүүлсэн юм биш биз гэсэн хардлага байна. Ингэснээр гишүүдийн гол анхаарлаа хандуулах ёстой улсын төсөвт зарчмын зөрүүтэй санал гаргах боломжийг нь хааж, Засгийн газар нэг ийм хачин, заваан зүйл хийчихлээ. Яах вэ, улсын төсөв батлагдлаа. Энэ удаагийн улсын төсөв өмнөх оныхоос 7.6 их наяд төгрөгөөр өссөн дүнтэй батлагдаж байна. Гэхдээ төсөвт хэд хэдэн анхаарах зүйл бий. Би улсын төсвийг хэлэлцэх санал хураалтаар ч өөрийнхөө дэмжихгүй байгаа хэсгүүдэд санал өгөөгүй. Нэгдүгээрт, дэлхийн улс орнуудад улсын төсвийн зарлага дотоодын нийт бүтээгдэхүүний 25 орчим хувьтай байвал зохистой гэж үздэг. Гэтэл энэ жилийн баталсан төсөв ДНБ-ий 36 хувь гарч байна. Хоёрдугаарт, төсөв 7.6 их наяд төгрөгөөр буюу бараг найман их наядаар тэллээ гэсэн үг. Өмнө нь 10 гаруй, 11 их наяд төгрөгийн зардал ярьж байснаа 1.3 их наядаар бууруулсан шүү дээ. Мөн түрүүн хэлсэн Засгийн газрын өрийн асуудал байна. Улсын өр 57.6 их наяд төгрөгт хүрсэн. Энэ нь үндсэндээ 16 тэрбум ам.доллар гэсэн үг. Засгийн газрын өр ийм өндөр хэмжээнд хүрч, 16 тэрбум ам.долларт дөхөж байгаа нь цаашид анхаарах ёстой маш том дохио гэдгийг дахин хэлмээр байна.
-Тойргууд, бүсүүдэд хуваарилагдсан төсвийн хэмжээ, хөрөнгө оруулалтууд харилцан адилгүй байгаа. Таны хувьд говийн бүсээс сонгогдсон гишүүн. Танай тойрогт хэдий хэмжээний төсөв тусгагдав?
-Ний нуугүй хэлэхэд, улсын төсөв бүрдүүлдэг манай говийн бүсийн аймгуудад төсвийн хөрөнгө оруулалт, дэмжлэг хуваарилж байгаа байдал чамлалттай байна. Яагаад гэвэл улсын төсөвт орлого төвлөрүүлдэг аймгуудын тоо энэ жил нэмэгдсэн. Өмнө нь 16 аймаг байсан бол энэ жил Дорнод, Сэлэнгэ зэрэг аймаг нэмэгдэж, нийт найман аймаг улсын төсөв бүрдүүлж байна. Эдгээр найман аймгийн дотроос манай говийн бүсийн Өмнөговь аймаг улсын төсөвт 1.5 их наяд төгрөг төвлөрүүлж байгаа. Харин Дорноговь аймаг 16.6 тэрбум төгрөг төвлөрүүлж байна. Бусад нь нийслэл, Орхон, Сэлэнгэ, Дархан, Дорнод, Төв аймаг гээд ердөө найман аймаг байгаа юм. Гэтэл улсын төсөвт 1.5 их наяд төгрөг төвлөрүүлж байгаа Өмнөговь аймаг энэ жил улсын төсвөөс ердөө 74 тэрбум төгрөгийн санхүүжилт авахаар байна. Манай Дорноговь аймаг үүнээс ч бага буюу 58 тэрбум төгрөгийн санхүүжилт авахаар байгаа. Харин говийн бүсийн бусад аймгаас Говьсүмбэр 108 тэрбум, Дундговь 138 тэрбум төгрөгийн хөрөнгө оруулалтыг улсын төсвөөс авахаар болж байна. Өөрөөр хэлбэл, Говьсүмбэр, Дундговь аймагт харьцангуй илүү дэмжлэг очиж байгаа гэсэн үг. Нийтдээ манай говийн бүсийн дөрвөн аймагт улсын төсвөөс 380 гаруй тэрбум төгрөгийн дэмжлэг очиж байна. Гэтэл зөвхөн Дорноговь, Өмнөговь хоёр аймаг нийлээд улсын төсөвт бараг 1.6 их наяд төгрөг төвлөрүүлж байгаа шүү дээ.
-Улсын төсөвт хэдий хэмжээний төсөв төлөврүүлнэ, тэр чинээгээрээ хөрөнгө оруулалтыг орон нутагтаа тусгуулах шаардлагатай гэж хэлж байна уу?
-Тийм. Яагаад энэ асуудлыг яриад байна вэ гэхээр манай улс мэдээж нэгдмэл улс. Улсын төсөв ч нэгдмэл байх ёстой. Гэхдээ хэн сайн ажиллаж, хэн илүү орлого олж байна, тэр нь илүү сайхан амьдрах, илүү хүртээмжтэй дэмжлэг авах ёстой биз дээ. Гэтэл төсвийн хуваарилалт ийм шударга бус болчихоод байна. Мэдээж орлого багатай, эдийн засгийн нөхцөл байдал хүнд аймгууд бий. Тэднийг дэмжих шаардлага байгааг үгүйсгэхгүй. Гэхдээ "Үнээ саалаа гэхэд тугалд нь сүү үлдээж байгаач" гэдэг зарчим л яриад байгаа юм. Миний хувьд энэ удаагийн улсын төсөвт анхаарах ёстой гол асуудлууд ийм байна. Харин төсвийн хөрөнгө оруулалтын ажлуудын тухайд өмнөх онд эхэлсэн ажлуудын ихэнх нь үргэлжилж байгаа. Манай говийн бүсийн дөрвөн аймгийн сургуулиуд, нийгмийн болон эрүүл мэндийн салбарын барилга байгууламжууд улсын төсвийн хөрөнгө оруулалтаар санхүүжиж байна. Мөн зарим сумдад уурын зуух, дулааны станц барих зэрэг ажлууд бий. Гэхдээ ерөнхийдөө үргэлжилж байгаа төслүүд зонхилж байна.
-Ирэх оны төсвийн онцлог таныхаар юу байна вэ?
-Энэ жилийн төсвийн онцлогийг хэлэх юм бол манай говийн бүсийн долоон гишүүн дэд бүтцийн асуудлыг түлхүү ярьж байгаа. 2024, 2025, 2026 он болон одоо батлагдаж байгаа 2027 оны төсөвт бид говийн бүсийн зам харгуйг барих, засварлах асуудлыг голлон тусгуулсан. Тухайлбал, Мандалговь, Даланзадгад, Улаанбаатар чиглэлийн зам бий. Энэ замыг “Энержи ресурс” компанийн мидлингийг их хэмжээгээр тээвэрлэснээс эвдэрч сүйдсэн. Энэ утгаараа дээрх замуудыг засварлах төслүүдийг төсөвт оруулсан. Шинээр Арвайхээр-Говьсүмбэр чиглэлийн замын ажлыг үргэлжлүүлэхээр тусгасан байгаа. Шинээр хэрэгжих гол төслүүд нь дандаа дэд бүтцийн чиглэлийнх. Бусад хөрөнгө оруулалт нь өмнөх онд батлагдсан, үргэлжлэн хэрэгжиж байгаа нийгмийн суурь салбаруудын асуудлыг шийдвэрлэх төслүүд юм.
Э.МӨНХТҮВШИН
ӨДРИЙН СОНИН


У.Хүрэлсүх эргэн ирэлт хийх үү
Г.Ганбаатар: Засгийн газрын өр 16 тэрбум ам.долларт дөхөж байгаа нь цаашид анхаарах ёстой маш том дохио
Ирэх сараас иргэдэд үйлчлэх дүүжин тээврээр аюулгүй зорчих дүрэмтэй танилц
Хэрэглээний бараа, үйлчилгээний үнэ улсын хэмжээнд 13.4 хувиар нэмэгджээ
С.Бямбацогт: Аппликэйшний зээлийн хүүг сарын 9 хувиар тооцож байсныг илрүүлсэн ч ямар хариуцлага хүлээлгэсэн нь тодорхойгүй иргэдийг хохироож байна
ХЗДХ-ИЙН САЙД НАР ӨӨРИЙН ХҮСЭЛТЭЭР АЖЛАА ӨГНӨ ГЭДГЭЭ МЭДЭГДЛЭЭ
ЕРӨНХИЙЛӨГЧ У.ХҮРЭЛСҮХ ӨӨРИЙН ХҮСЭЛТЭЭР ЧӨЛӨӨЛӨГДВӨЛ ДАРАА НЬ ЮУ БОЛОХ ВЭ?
ТАНИЛЦ: Өвөрхангай аймгийн Засаг даргаар томилогдсон Т.Жамбалцэрэн
Цээжний нөмөр шиг Буйр минь
Цасанд боогдсон хоёр айлыг 2100 бог малтай нь хамт уулнаас буулгажээ
Ирэх пүрэв гарагт бүх нийтээр амарна
Аж ахуйн нэгжүүдийг ойр орчмынхоо явган хүний гарц дээр шар дарцаг байрлуулахыг уриалав
2026.11.16: Улстөрчдийн хэн, юу хэлэв
ФОТО: Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх энхийг сахиулагчдыг төрийн одон, медалиар шагналаа
Шахмал түлшийг 14 хоногийн нөөцөөр олгож эхэлнэ гэв
Н.Тавинбэх нарт холбогдох ₮318 саяын авлигын хэргийн шүүх хурал энэ сарын 20-нд болно
С.Батбаатар: Байгаль орчин, уур амьсгалын өөрчлөлтийн сайд асан Б.Батбаатар 20 орчим шторк хийлгэхэд бараг ₮200 саяын зардал гаргасан
Б.Энхбаяр: А.Амундра тэгж ярьсан гэдгээс өөр ямар ч баримт байхгүй. Гэтэл А.Амундра нь Л.Оюун-Эрдэнийн хүн байсан
Ерөнхий Сайд Н.Учрал 2027 оны улсын төсвийн онцлох шийдвэрүүдийг танилцууллаа
Гаалийн улсын байцаагч Д.Н нь 350 сая төгрөгийн үнэтэй орон сууц , 55 сая төгрөгийн авто зогсоолоо ямар хөрөнгөөр авснаа тайлбарлаж чадаагүй гэв
Эрүүгийн хэргийг хууль зөрчиж анхан шатны шүүхэд буцаасаар байгаа Дээд шүүхийг “байцаах” хүсэлтийг УИХ-ын 70 гишүүн гаргалаа
“Мэдэхгүй, чадахгүй бол сайн хуулчих”...
АИ-95 бензин дээр оочергүй байгаа нь ард түмэн мөнгөгүй байна гэсэн үг
Б.Анар: Шоу урлагт хууль эрх зүйн орчин, нийтлэг стандарт хэрэгтэй байна
Өдөртөө -10 градус хүйтэн
Ойрын ТАВ хоногийн цаг агаарын төлөв
Тэсрэх бөмбөг байрлуулсан гэх худал мэдээлэл өгсөн этгээдүүдийг олж тогтоон шалгаж байна гэв
ТАНИЛЦ: Амралтын өдөр ажиллаж буй Өрхийн эрүүл мэндийн төвүүд
Хошууч генерал Б.Хурц: Нам минь болохоо байлаа гээд залуучууд маань нэгдэж өнөөдрийн "ОНЦ" их хурлыг зарлалаа. Нөгөө талаас МАН өглөө болгон бидэнд бэлэг барьдаг боллоо.
Эдийн засагч Д.Оюундэлгэр: Бензиний үнийг барина гэхээсээ илүүтэй нийлүүлэлт тасалдахгүй нөхцөлийг бүрдүүлэх нь чухал
Ясмин Фуад: Гангийн асуудлаар бид цаашид хүлээгээд сууж болохгүй
Японы хаан Монголд айлчлах үеэрээ Япон цэргүүдийн булшийг эргэнэ гэв
Японы 731-р ангид яргалуулж, алагдсан хүмүүс дунд Монголчууд ч байжээ
Япончууд Халх голын дайны үеэр бактериологийн зэвсэг хэрэглэсэн баримт ил болов
Японд сүүлийн хоёр долоо хоногт их хэмжээний цас орсны улмаас 30 хүн нас баржээ
Япон улсын элчин сайдын яам: Нөмрөгийн дархан цаазат газарт хээрийн түймэр гарсантай холбогдуулан харамсал илэрхийлье
Япон Улсын Цог Жавхлант Эзэн Хаан Нарүхито, Эрхэм дээд Хатан Масако нар долдугаар сарын 6-13-нд Монгол Улсад айлчилна
Япон Улсын Цог Жавхлант Эзэн Хаан Нарухито “Чингис хаан” үндэсний музейд зочиллоо
Янжуур тамхины татвар нэмэгдэж, электрон тамхийг тусгай зөвшөөрөлтэй худалддаг болно
Ямар ард түмэн байна, яг тийм л төр, засаг байдаг
Ялсан нь “…Шударга сонгууль”, ялагдсан нь “…Мөнгөний сонгууль” гэж нам руугаа дайрахаа больцгооё
Яллагдагч Э.Т, Ц.С нарт хязгаарлалт тогтоон сулласан тухай ШҮҮХИЙН албан МЭДЭЭ
Ядаж “…Хөх нүүрсийг чинь хар нүүрсээрээ бартердъя” гэх ухаан энэ төрийн түшээдээс гарахгүй юм
Явган хүний замын боржин чулуун хавтанг үндэсний үйлдвэрлэгч компаниуд болон Хятадаас худалдаж авчээ
Явган хүний зам дээр машинаа байршуулсан жолооч нарыг 102 шинэ аппликэйшнээр дамжуулан мэдэгдэнэ
Явган хүний гарцтай хэсгээр зам хөндлөн гарч байсан явган зорчигчийг мөргөж гэмтээжээ
Явган зорчигчдын аюулгүй байдлыг хангах үүднээс мопед, скүүтэрийн замбараагүй байдлыг цэгцлэнэ
Яачихсан 4 гишүүнийг намрын чуулганаар явуулна гээд яриад унав?
Яахлаараа улстөржилт Монголд зөвхөн л гэмт хэрэгтэн – улстөрчдийг төрүүлээд байна вэ?
Яармагийн замаас Нисэхийн тууш замтай холбогдох 10.8 км зам шинээр барина
Яармагаас Эрчим хүчний гудамжны уулзварын зүүн талд байрлах сургууль хүртэл ₮2 тэрбумаар 695 метр авто зам барина
Яармаг орчмын хэрэглэгчдийн ундны усыг хэсэгчлэн хязгаарлана
Яамнаас цалинг 30 хувиар нэмэгдүүлэх санал ирүүлсэн учир ажил хаялтыг хойшлуулжээ
Яамгүй сайд нарыг цөөлж, дэд сайд нарын орон тоо бий болгох хувилбар яригдаж байна
Я.Содбаатар: Намын эв нэгдлийн эсрэг, бодлогын эсрэг, дүрэмд заасан зөрчил үүсгэвэл намаас хөөнө
Я.Содбаатар: Монголд Хятадын залуусын айлчлалыг хүлээн авахад бэлэн байна
Я.Содбаатар: МАН-аас ерөнхийлөгчид нэр дэвших хүнийг ард түмнээс санал авч сонгоно
Я.Жамбалдорж: Хүүхдүүд бие биенээ ухаан алдуулж тоглосноор амь насаа ч алдах эрсдэлтэй
Юу хийхээ мэдэхгүй байгаа Б.Чойжилсүрэнгээ явуулбал яасан юм бэ, Ерөнхий сайд аа
ЭЭХХЗГ-ын дарга Н.Эрдэнэбаяр: Б.Дугархүүгийн "NMN" бүтээгдэхүүн дээр хийсэн сурталчилгаа хууль бус
Сэтгэгдэл ()
⚠ Анхаар!Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууныг баримтална уу. Ёс бус сэтгэгдлийг админ устгах эрхтэй. Мэдээний сэтгэгдэлд манай байгууллага хариуцлага хүлээхгүй.