Lifestyle

Өвөр Монголын анхны эстрадын дуучин Мөнгөнцэцэг1 сар 22. 18:04

("Монгол түмний бахархалт эмэгтэйчүүд" номонд орж буй цуврал хөрөг-6)20-р зуунаас эхлээд тэнгис далайг гатлан, тив дэлхийг тойрон түгсэн эстрад урлаг түүхэн хөгжлийнхөө дагуу олон төрөл урсгалыг бий болгож өнөөг хүртэл хөгжин дэлгэрч явна. Монголын эстрад, рок, поп, жааз хөгжмийн түүх өнгөрсөн зууны дөчөөд оноос эхлэлтэй

Диваажингаас илүү эх орон минь...1 сар 22. 14:40

Монгол эр нэгэн цагаачтай муудалцаад заамдалцжээ. Цагаач "Чамайг алчихья п даа" гэтэл монгол залуу "Үхэхдээ харамсахгүй байна

"Гэлэн" хэмээх хүн чулуун хөшөө хүсэл биелүүлдэг1 сар 21. 12:40

"ГЭЛЭН" ХЭМЭЭХ ХҮН ЧУЛУУН ХӨШӨӨ ХҮСЭЛ БИЕЛҮҮЛДЭГ Хэнтийн мэдээ сонин №30Хэнтий аймгийн төв Чингис хотоос баруун урагш таван км-т орших "Гэлэн" хэмээн нэрлэгддэг хүн чулуун хөшөөг Хэнтийчүүд хүсэл биелүүлдэг хэмээн шүтэж ирсэн түүхтэй. Энэ хөшөөний үүх түүхийн талаар Хэнтий аймгийн музейн Эрдэм шинжилгээний ажилтан Б.Эрдэнэсувдаас тодруулснаа уншигчдадаа хүргэе. Тэрбээр ярихдаа,"Хүн төрөлхтний нэн эртнээс эдүгээг хүртэл үүсгэн буй болгосон археологийн дурсгалууд /хөдөө хээр, байгаль дээр ил задгай орших хүний гараар бүтээгдэн бий болсон эртний булш, бунхан, хиргисүүр, хөшөө чулуу, хадны сүг зураг, сүм хийдийн туурь, уран барилгын дурсгал/ нь түүхийг гэрчилж хойч үедээ үлдээх боломж олгодог бидний бахархлын нэг юм

Бүх Хятадын кино урлагийн хамгийн дээд “Алтан тахиа” шагнал хүртсэн нэрт жүжигчин Наранхуар1 сар 21. 10:15

("Монгол түмний бахархалт эмэгтэйчүүд" номонд орж буй цуврал хөрөг-5) Нэгэн бүсгүй хөдөөгийн бөглүү хязгаарт хөгшин ээжтэйгээ хоёулхнаа амьдарч байтал ээж нь бурхан болно. Ингээд хөөрхий бүсгүй морин тэргэн дээр ээжийнхээ шарилыг ачаад хөдөөлүүлэхээр явна

Н.Тайванжаргал: Ороо морьд1 сар 21. 10:00

Зуны эхэн сарын бүлээн наран дээрээс тааламжтайхан ээх агаад урд жилийн өвсний шаргал өнгийг дарсан шинэ ногоо хаа сайгүй сэрвийж газар ногоон өнгөөр аль хэдийн гоёжээ.Тэртээх холын зэрэглээн дунд гурван бараан дүрс дайвалзан салж нийлэн ойртох аж .Дөтлөн ирэх нь цувж яваа гурван адуу байлаа .Өмнө нь яваа урт дэлтэй хээр морь бол Дамдин хэмээх хүний унаган адуу бөгөөд сүүлийн таван жил нуруундаа талын салхинаас өөр юу ч хүргээгүй байгаа билээ. Дунд нь яваа мөн л урт дэлтэй халтар морь бол хээр морины дүү юм

Шагж гэлэн: Бууз1 сар 21. 9:40

Олон хүүхэдтэй ядуухан айлын хүүхэд байсан болохоор баян айлын хүүхэд шиг шинэ жил энэ тэрийг мэдэхгүй ш дээ. Цагаан сар л сэтгэлд тод үлдэж.Цагаан сар гээл бодхоор миний ходоодыг баясгахаар ирж буй үй түмэн бууз зэрэглээн дунд төсөөлөгддөг байж билээ. Багадаа яасан ч их өлсдөг байсан юм

Ц.Буянзаяа: Жаргаж буй нарны туурь1 сар 18. 11:20

Чинсанааг түлээ хагалж буй ахуйд өвлийн туниа муутай нар баруун уулын хэц дээр өехийдөх зуураа хавь орчныг хамаг хүчээрээ ивээх аядна. Нарны гялангар туяа хөдөөх суурингийн хоорондоо дэндүү адилхан байшингуудын төмөр дээвэр дээр, арав гаруй хоногийн өмнө ороод одоо нэгэнт дагтаршин хөлдсөн хуучин цасны сэрэмгэр тасархайнууд дээр, Чинсанаагийн барьж буй нэг их том модон иштэй сүхний онгин дээр хугаран, хугачин гэрэлтэх аж

Сормууниршийн Дашдооров: Бууж мордох хорвоо1 сар 18. 9:55

Малд яваа талын хүн өндөр газар хүлгийн дөр мулталж, хол ойрын бараа харж суух дуртай санжээ. Тэр заншлаар Төгөө өвгөн хонио тогтоож аваад, сүргийнхээ дунд мориныхоо хазаарыг амгайвчлан чөдөрлөж тавьснаа өөрөө нэг ноёлогхон толгой дээр гарч суув

Үзэгчидээ мэлмэртэл бүжиглэдэг Хас Одон1 сар 18. 9:20

("Монгол түмний бахархалт эмэгтэйчүүд" номонд орж буй цуврал хөрөг-4) Бодит ба дуурайх урлаг байхын зэрэгцээ “Эс дуурайх урлаг” гэж байдаг. Бидний мэдлэгийн хүрээ зөвхөн реализмын хүрээнд эргэлдэж, сэтгэлгээний нэг талыг шүтэн биширч ирсэн нь эцэстээ бодол сэтгэлээ боомилуулах мухардмал байдалд хүргэсэн билээ

Б.Улаанхүү: Дурсамж өгүүллэг1 сар 17. 10:25

Манайх гэдэг айл найман хүүхэдтэй өнөр өтгөн тэр үеийн жирийн л нэгэн сайхан айл. Аав ээж хоёр минь арван хүүхэд төрүүлж хоёрыг нь хүн болгож чадаагүй ч таван хүүтэй гурван охинтой тэр үедээ бүлтэйд тооцогдсон малчин айл

Чин сэтгэлийн илрэл1 сар 17. 9:48

Ѳвлийн хүйтэн ѳдѳр, Бродвей дахь гутлын дэлгүүрийн гадна хѳл нүцгэн хүү шилний цаадах гутлуудыг шохоорхон харж зогсоно. Түүний хѳл даарснаасаа болон цайран , шавхай болсон байв. Энэ үеэр хажуугаар нь ѳнгѳрч явсан авгай зогтусан хараад:-Хүү минь, чи энд юунд зогсож байгаа юм бэ? гэж асуусанд, хариуд нь хүү:-Би бурхнаас намайг ийм гуталтай болгоод ѳгѳѳч гэж гуйж байна хэмээн хариулав . Тэгэхээр нь авгай, - Тэгвэл хоёулаа энэ дэлгүүрт оръё хэмээн хүүд хэлэв

Ч.Дагмидмаа: Ягаан цүнхтэй бүсгүй1 сар 17. 9:05

Хүрэл-эрдэнэ яагаад ч юм сэтгэл санаа амгалан нэг их сайн үйлс бүтээсэн хүн адил ажилдаа явлаа.Өглөө харсан тэр ягаан цүнх....Сар гаруйн өмнө машины зогсоолд машинтайгаа зогсоод сууж явсан хүнээ хүлээж хийх зүйлээ олж ядан байтал замын голын цэцэрлэгийн засмал замаар нэгэн бүсгүй бодлогширонгуй алхаж явахыг...хараад л баймаар түүнийг хаа нэгтээ харсан ч юм шиг урьд өмнө танил байсан ч бил үү зөөлөн зөөлөн алхалсаар холдлоо.Маргааш өглөө нь яагаад ч юм тэр машины зогсоол дээр очмоор санагдаад өөрийн мэдэлгүй л очиж зогссон байлаа удалгүй өнөөх эмэгтэй нөгөө л замаар алхаж бас л бодолд дарагдсан хэвээр...Түүнийг харах л гэж Хүрэл-эрдэнэ энд ирдэг өглөө болгон ирсээр ажил эхлэхээс өмнө энэ зогсоолд машинтайгаа ирж зогсдог шинэ ажилтай болов.Яагаад ийм үйлдэл хийж байгаагаа ч үл ойлгоно зөвхөн энэ ягаан цүнхтэй бүсгүйг л харах гэж эхнэр хүүхэдтэй түүнд эмэгтэй хүнтэй танилцах сонирхол бага...хааяахан бодохдоо энэ хорвоод хайрт ээжийнхээ хэвлийд арван сар хамт торнисон Ган-эрдэнэ ахыгаа л яагаад эхнэр авдаггүйг гайхан учрыг олох гэж санааширна хэдийгээр ихэр төрсөн тэр минь надаас түрүүлж гарсан болохоор ах гэж хүндэлэх ёстойг эмээ минь амьд сэрүүн ахуйдаа захисныг маш сайн ойлгоно.Эмээ минь ах нь түрүүлж гэрлэх байх гэж найдаад түүнд байраа өгсөн ч тэр өдийг хүртэл гав ганцаараа амьдардаг хаа нэг баяр ёслолоор гэрт нь очиход тэр ямар ч эмэгтэй хүнээс дутуугүй гэр орон нь цэмцгэр хоол унд элбэг байх заримдаа гайхахдаа эхнэрээ биднээс нууж байгаа болов уу гэж тандсан болов ч нааштай юм олж мэдээгүй зөвхөн ажил гэрийн хооронд явж өнждөг болохыг тогтоосон түүнээс хойш гэр бүлийнхэн нь нэг их анхаарахаа больсон .Өглөө болгон хүлээдэг хүлээсээр байгаад бараагий нь хараад ажилдаа явдаг байсан бүсгүй маань гурав ч хоног энүүгээр явсангүй эхний өдөр маргааш ирэх байх гэж найдаад 11 цаг өнгөрөөгөөд буцлаа.Гэтэл хоёр өдөр ч явж өнгөрсөнгүй цэцгийн хүрээлэнгийн хогийг өглөө болгон цэвэрлэдэг эгчээс асуух гэтэл хэн гэж асуухаа мэддэггүй яах вэ ягаан цүнхтэй бүсгүй гэвэл яах бол Хүрэл-эрдэнийн анзаарсан зүйл бол тэр эгч тамхи татдагийг мэдэж татдаг тамхинаасаа нэгийг сарвайвал цэвэрлэгч инээд алдаж өнөө өглөө жаахан зэврүүн бас бага зэрэг салхитай гэж яриад л ойролцоох сандалд суухад бага зэрэг горьдлого төрж зэрэгцэн тамхиа асааж суунгаа Эгч ээ таниас нэг юм асуувал ...Тэг тэг эгчийн дүүТа энүүгээр өглөө болгон явдаг нэг эмэгтэйн тухай мэдэх үү тэр эртээд юмаа гээснийг би олчихоод өгөх гэтэл тэр ахиад энэ замаар явдаггүй ээ гэж бага зэрэг худлаа залтал өнөөх эмэгтэй Харин тийм ээ би ч гэсэн тэр ягаан цүнхтийг хайрладаг юм тэр хүний ганц охин байсан аав ээж нь өнгөрснөөс хойш байнгын бодолд дарагдаж алхдаг болсон энэ замаар гурван жил алхсан би ч гэсэн түүнийг хүлээгээд л ...Би түүнийг өнчин гэдгийг нь мэдэрсэн юм болов уу гэсэн санаа төрж дотогшоогоо өмөлзлөө цэвэрлэгч эгчээс ахиад асуух зүрх хүрсэнгүй босож алхтал утасны хонх жингэнэхэд цочиж утсаа автал ахын минь дугаар байлаа.Яагаад ч юм хэн нэгэнтэй яримааргүй санагдлаа.Тэр өдөртөө их л сонин хачин байдалтай өнжлөө гэтэл хөдөө явах ажил гарч хэд хоног байгалийн сайханд явж явж иртэл сэтгэл онгойсон ч юм шиг за...өнөө өглөө тэндээ очиж зогсоноо би ягаан цүнхтийг харагдах л юм бол шууд танилцая ажилд чинь хүргэж өгье гэж яриа өдье гэж бодонгоо гэрлэн дохион дээр зогстол утас дуугарлаа яаран автал Ган-эрдэнэ ах бараг ярьдаггүй ахыгаа ойр ойрхон залгахад яаран авталМиний дүү хаа явж байна аанБи ажил руугаа л гэж түгдэртэл ах яриа ч гүйцэд сонсолгүй Би өнөөдөр амарч байна чи манайхаас нэг хүнийг ажилд нь хүргээд өгөөч гэх сонсогдлооХэн байж болох уу ах хэнийг хүргүүлдэг билээ гэсэн сониуч зандаа хөтлөгдөн яаруухан явж очлоо.Хаалганы хонхийг дартал ах инээмсэглэн угтаж миний дүү ажил төрөл нь сайн биз гээд л нэг л баяр хөөрөөр гэрэлтэж байлаа хувцсаа өлгөхөөр эргэтэл ягаан цүнх ...энэ чинь юу билээ хаана харлаа тэгээд ч ахынд яахаараа эмэгтэй хүний цүнх байх билээ...Гэтэл яасан гэж санана угаалгын өрөөнөөс нөгөө ягаан цүнхтэй бүсгүй дуу шуутай гарч ирээд Ханиа би явалгүй горьгүй ажил оройтох нь гэхэд Миний ах ямар их жаргалтай түүний гараас атгаад намайг дохисон гээч...За за хурдхан хүргэж өгөөд нөгөө цэвэрлэгч эгчдээ энэ сайн мэдээг дуулгая тэр миний ахын амраг нь болох бүсгүй байсныг би мэдэрч байснаа ч ойлгуульяНэр нэгтийн чих нэг гэдэг шиг ихэр хүний зөн совин бас ижил байдаг юм байна даа...

ГАЛЫН БУРХАН гурван настай эрэгтэй хүүхдийн дүрээр залардаг1 сар 16. 21:43

Айлд гал өгдөггүй, айлаас гал гуйдаггүй. Монголчууд галын бурханыг галын дөлд гурван настай балчир эрэгтэй хүүхдийн дүрээр сууж байдаг гэж ярьдаг бөгөөд шар тос, архи, өөх мах, шинэ торго дурдангийн өөдөс, болсон идээний дээжийг өргөдөг

"БАГАХАНГАЙ-СҮҮН СЭТГЭЛ" сайн үйлсийн хандивын аян1 сар 16. 19:27

2019 оны анхны хандивын аян "Алдарт Эх" Цахим нэгдлийн гишүүн асан (Nyamsukh Nymka)-ийн гэр бүлд зориулагдсан билээ. 2018.12.31 ний орой Nyamsukh Nyamka маань гэртэйгээ шатан амь үрэгдсэн харамсалтай хэрэг гарсан бөгөөд тэрээр 3, 7, 12, 14 насны 4 хүүхэдтэй, 37 настай ээж байсан

Зохиолч Гийгүүлин: Хуримын ой1 сар 15. 11:30

Чүү ... чүүү хэмээн эсрэг талын хана руугаа жийн гутлынхаа түрийнээс зулгаахыг минь гайхан харж зогсох хүү охин хоёроо сая л анзаарлаа арай насаар бага учраас хүүгийн маань нүд нь дүрлийн юу юугүй уйлах нь уу гэмээр болжээ.Аавыгаа хааяа онцгой үед гаргаж өмсдөг гоёлын гутлаа өмсөж байгааг арай л өөрөөр ойлгоод байгаа бололтой

Түмэнбаярын Бум-Эрдэнэ: Мөө мөө1 сар 15. 10:35

Шоп! хийтэл дуугарган хүүгийнхээ амнаас хөхөө сугалж авсан ээж нь- За ингээд миний хүү нэг хэсэг байж бай.Өө! энэ баадайгаа өмсчих. Шээчихэж мэднэ

Ажил хаясан орой1 сар 14. 14:15

Баатар өнөөдөр гэртээ эртхэн шиг ирлээ. Заншил ёсоор Баасан гаригийн оройг наргиж өнгөрүүлдэг нөхөд бүгд л завгүй гэцгээсэн учир урамгүй, бас ууртай ирж байгаа нь энэ

М.Цэемаа: Аялгуу1 сар 14. 10:15

Урт хаврын сүүлчийг амар мэнд мушгисаар нялх сэрмүүн дэнжид Цэндийнхэн гүүгээ барих гэж бөөн ажил удаж зуны наран тэргэл өдрийн түвшинийг сонгон ууган унагаа чарлуулан байж ногтоллоо.Өвлийн сүүл сард гарсан тахлай унаганууд махалчихаад хир барагтайд дийлдэж өгөхгүй зэл ногтондоо догширч энд тэнд пид пидхийн савж унацгаана.Догшин долгион байлаа байлаа гээд удаж төдөлгүй уяа ногтондоо номгорно доо хөөрхийс.Эхэн Хөвийн өндөр дэнжид хадам хөгшинтэйгээ хаяа нийлэн буусан Цэнд гуайнхны саахалт нь Чогровынх гэх говийн айл.Цэндийн хадам хөгшин Ожгоогийн холын садан сүлбээний улс.Насаараа нэгдлийн хэдэн үнээ шувтарсан Цэндийн хадам хөгшин,эхээс гурвуулаа ганц ах,ганц эгчтэй боловч энд тэндхийн ирээчин,яваачин хамаатан садан мундахгүй.Хахир өвлийн хүйтэнд ч хаа холоос тэмээ мал унасан,хөтөлсөн гийчин ирж золгоход Цэндийн эхнэр Жагзав “манай ижийгийн хамаатан будаа тариа шиг олоон олон чухам” гэнэ.Ожгоогийн ганц ах нь 3 хүүхдээ ном эрдэмтэй хүн болгоно гээд орон суурин бараадан яваад олон он болсон сон.Сураг сонсох нь ээ ахынх нь их хүү зохиолч болж Орос гээч улсад сурахаар одож гэнээ.Ожгоогийн зулайг гишгэн төрсөн ганц эгч нь төрөхийн хүндрэлээр ариг залуухандаа бурханы зүгээд одож улаан цурав хоёр хүүхэд нь өнчирч хоцорсон харлам түүхтэй.Цаг нарны эргэлтэнд элдэв гуниг зовлон элэгдэж эмтэрнэ хойно доо.Эгчээс нь үлдсэн нагац дүү Ширчин нь одоо нутаг орондоо нэртэй хоньчин болж нутгийн хойгуур нутаглан олон олон шар хөвгүүдтэй манхгар шар өвгөн болоод байгаа.Эмгэн Ожгоо отгон охин,хүргэн хоёртойгоо нүүж суун цагийн эргэлтийг үдэх ч хааяа хааяа “манай муу ах ч яах вэ хэдэн хүүхдээ дагасаар яваад хорвоог элээж яваа хүн.Ширчин гэдэг хүн энүүгээр нэг үзэгдээсэй хүн л хойно ярих хэлцэх юм хаа мундах вэ” гэж хааяа хааяа үглэнэ.Ирэх өвөл сарман эр үхрээ хүү Цэдэндээ өгчихвөл яадаг бол,манай энэ Цэнд ер нутгаа олж нутаглахгүй хүн юм.Ширчин л ирвэл хаашаа нүүдлийн толгой эргүүлж нутаглахыг хэлээд зааж зураад өгөх хүн дээ гээд “хүргэн”-ээ зад голж орхино.Хүргэн нь ноомой дуугай бор хүн л байх.Хорхойд хоргүй нэг тийм хүн байдаг даа.Зуны дунд сар гарч айраг цагаа дэлгэрсэн цагаар хотоос эднийхэнд гийчин ирлээ.Тоорийсон өндөр туранхай цагаан царайтай Ожгоогоос олон дүүгүй болов уу гэмээр настай авгай найм орчим насны бондгор цагаан хүү хөтөлсөөр замын унаанаас буужээ.Гийчин эмгэнийг Балжидмаа гэнэ.Олон жил орон хотод амьдран суусан сүүлдээ сохорч хүний гарт хэсэг л орсон тэрээр одоо бол таяг тулчихаад муухан хараатай хүнээс хавь илүү сэлбэлзэн алхана даа.Орон хотод суусаар үжирсэн даавуу шиг болсон хүн төрж өссөн нутагтаа ирж агаар салхи амьсгалаад орж ирсэн золгосон олонтойгоо бужигнаж түчигнэж суух нь хичнээн сайхан.Балжидмаа Ожгоогийн отгон охины дээд талынх нь охиныг өргөж авч хүн хийгээд үр хүүхэдгүйн өрөө нимгэлж яваа хүн.Тэжээвэр охиныхоо ганц хүүг нүд хийн хөтөлж яваа нь хамт ирсэн бондгор цагаан хүү гэнэ.Бондгор цагаан хүү эмээгээ хөтөлж ойр зуурхан явах ч заримдаа саахалтын хүүхдүүдтэй тоглоод орхиж алга болно.Энэ зуур нь Цэлмэг нүд чих болж бас ч үгүй үгэнд дурлаж элдэв эсийг асууж шалгаана.Эмгэн яриасаг.Өвөр дээрээ жижиг төмөр хайрцагтай улаан тамхи тавьчихаад нимгэн цагаан цаасанд жигдхэн ороож шүлсдэж наагаад яг л янжуур шиг болгоод асааж хааяа хааяа сорсон шиг ярьж гарна даа.Яриа нь амттай зохиолын ном уншсан шиг л.Усны урсгал шиг яаж тэгэж яруухан болоод эмх цэгцтэй ойлгогдохоор шохоорхохоор ярина вэ дээ.Эмгэн залуудаа өндөр гоолиг нуруутай,цагаан шаргал царайтай зэгсэн аятайхан хүүхэн байсан бололтой.Бололтой ч юу байх вэ одоохоныг харах нь ээ гайгүй байсан нь илт.Хувьсгал гарч цаг өөр болж угсаа сурвалж,эрх ямбатайчуудад “жил нь орсон шиг”болоодохож.Балжидмаагийн аав дэлдэн Цагаан гээч гүйлгээ ухаантай сүрхий хар хүн ганц охиноо орон хот бараадуулъя “за даа үхэхээс бусдыг үзэж өсгөсөн энэ хэдэн мал өлсөөх ч үгүй ч гэсэн өеөдүүлэх шинжтэй.Явж явж нударган нэр зүүлгээд хар толгойд ч халтай болох дог оо цөвүүн цаг ч ирлээв шүү.Эрхтгүй төв сууринаа бараадаж тэрэг ч болтугай хөтөлье гээд хэдэн малаа борлуулж хоёрын зэрэг үхэр тэргэнд муу гэрээ ачааллаад хот хүрээ бараадаж ирлээ.Арван хэдтэй жаахан охин Балжидмаа олны хөл хөлхсөн хүрээ хотод ирж бусад үеийнхнийхээ адил урлаг уран сайхан,улаан гэр,бүжиг таанц гэж гүйсээр яваа ч бусдын адил өсч өндийлөө.Дэлдэн Цагаан ганц охиндоо юу байгаагаа тэмтэрч Балжидмаа хүрээ гангачуулын эгнээнд давхиж хүрлээ.Зуны зулзган улиас шиг найган ганхаж явахтай нь кутв Гочоо таарч гоо хүүхний хормойд наалдаж орхих нь тэр ээ.Тархиндаа тактиктай таашаандаа нагаантай кутв Гочоотой хүзүү,хөл хэрээтэй Балжидмаа хүүхэн шинэхэн дарга Гочоогоо дагаж Дорнод аймагт суухаар одсон нь жаал бүсгүйн хар дарсан зүүд шиг амьдралын эхлэл байжээ.Дорнодод ч тэр Хэнтийд ч тэр өнөөх кутв Гочоо гэх “ногоон малгайтны”хийсэн гэм нүгэл нь хэрээс хэтэрч мангас гээч “барам” хуухай болж дээ.Балжидмаа бие давхар болсноороо шалтаглан Гочоогоос зугатах арга сэдэж “орон хот орж бие хаагаа үзүүлье” хэмээн ам тангараг өгөхөө шахан байж арай ядан унаанд сууж хүрээнд эргэн ирсэн нь унаган нутаг Бүрэнгийнхээ хонхор ирсэн шиг санагдаж дээ.Өмссөн хувцас,зүүсэн буу хоёроосоо салахгүй шахам хэнхэг хэнээ болсон “өнөөх” Гочоогоос арайхийн зугатаж ирсэн Балжидмаагийн бие зохирлыг олохгүй байсаар үр зулбаж шаналж зовсон тэрээр сэтгэл санааны эдгэршгүй “нар дууны” өвчин тусаадхаж.Өвгөн Цагаан охиноо өвчин,өвчит хоёроос салгах гэж гоочоо барна биз дээ.Ингээд алив бүхэн нь арай холдож байтал гайт Гочоо хотод ирээд наалдаж орхив.Балжидмаа бүсгүй үзсэн харсан,сонссон дуулсан нь хирээс хэтэрсэн болохоор яаж “мангас” Гочоогоос салж холдох тухай өдрийн бодол шөнийн зүүд болсоорх турж эцээд нүднээс гарсан сан.Ганц охиныхоо төлөө аль байдгаа барсан өвгөн тэгэсхийгээд хадан гэрээдээ сажилжээ.Өнчирч хоцорсон Балжидмаа “мангас” Готовоос зугатах аргаа олж ядан бүдчинэ.Хаврын урь орсон цагаар Балжидмаа хятдын гуанз дэлгүүрээр орсон шиг хийх байхаа олж ядан явтал хуучин танил Янжинлхамтай тааралдаж олон жил уулзалдаагүй хоёр бүсгүй дуу шуу болон уулзалдаж хэн нь хаана юу хийж явсанаа өдөржин ярьцгаажээ.Янжиндулам есөн гудамжинд суудаг Ли Хуа гэдэг хятдын эхнэр болоод зарц зарцалсан шиг ээ өндөр дуугаар “ай луухаан тэг,ингэ гэсэн дэнэмгий нь дэндүү гэмээр хүн болж орхижээ.Овоо биелэгжүү ч чамгүй царайлаг нуруулаг Балжидмаатай саймшрах Янжинлхам “дагуулж явахад дарга сайхан,дарлаж суухад данжаад сайхан” хэмээн бардам дуугаар ярьж тас тас инээнэ.Элдэв шидийн ногоо хоолны үнэр үнэртсэн Янжинлхамын гэр нэг л бүлээн дулаан оргиод,орон гэрээсээ оргож дайжсан Балжидмаад нөмөр нөөлөгтэй шиг санагдана.Хээрийн салхи шиг чөлөөтэй омголон явахад юм болгон өнгөлөг өөдрөг гэрэл гэгээтэй атал өнөөдөр “мангас” Гочоогоос салж л байвал оготны нүхэнд ч шургасан яах вэ санагдан бачуурах авай.Урьдны айван тайван хүрээ хороо юу гээчийн нүгэл чивэл нүүрэлсэн газар болоод байгаа хийгээд өөрийнх нь амьдрал гуниг зовлонгоо нулимс унаган ярих Янжинлхам бүсгүйг Балжидмаа өөрийнхтэйгөө зүйрлэн бодох нь ээ ширхэг цуудас ч зөрөхгүй байгаад гайхана.Янжинлхам говь нутгийн хүн билээ.Залуухан ёстой л будаг нь ханхалсан цэргийн даргатай тоонотод толгой холбож явсан нь саяхан.Бүсгүйн богино жолоо богиноссон хар өдөр бол 1937 оны 9 сарын 10 –ны шөнө байлаа.Салахын аргагүй ижилдэн дассан ижил хань нь эргэж хэзээ ч ирэхгүйгээр одсон тэр хар шөнөөс хойш түнэр харанхуйд төөрч яваа хүн бол Янжинлхам бүсгүй аж.Гэрлээд удаагүй тэд үр хүүхдийн зулай үнэрлэж амжсангүй.Ингээд гудамжинд хөөгдөж гарсан хөөрхий бүсгүйн хорогдох газар есөн гудамж.Өөр хаачих ч билээ.Нүдний,шүдний чигчлүүр болсон амьтан даа хөөрхий.Нулимсаараа зовлонгоо зууран ярьж суух тэдний яриан дундуур янз бүрийн ногоо тавагласан хятад эр хаалга үүдийг нь онголзуулахад түвэгшээсэн Янжинлхам “хөөе муу хөсрий өмд баатар минь цаашаа гүм...”хэмээн ууртай хялалзана.Өршөөлгүй цагийн сүүдрээс өмгөөлж хамгаалсан нь “ер бусын үхлээр үхдэг есөн гудамжинд хоргодож үлдсэн бүсгүйчүүд цагийн нуруу нугарсан цаг үеэ буруутгаж цөхөөгүй боловч энгэр цээжиндээ гүн гүнзгий шархалжээ.Балжидмааг хаацайлж авч үлдэх ганцхан ялааны дэвүүр нь мөн л есөн гудамжны бүдүүн хятад Цагаан гээч байсан санж.Монгол энгэртэй урт бараан хувцас оршоож,гарын хумсаа шарлааж,цээжээ мэнгэрттэл улаан тамхи угзрах Балжидмаа хүүхэн нутгийн хүнээс өргөж авсан ганц хүүхнээ торгонд ороож тосонд өнхрүүлж өсгөхдөө “хужаагийн хүүхэд” гэсэн нэрнээс үхтэлээ цэрвэж,миний хүүхэн чинь бүтэн нэртэй бүлээн зүстэй монгол хүний үр удам шүү гэнэ.Охин минь мөндөл,зурам шиг мөн ч олуулаа хүүхэдтэй айлын хүүхэд сэн.Балжидмаа амьд ахуйдаа охиноо ах дүү нартай нь ойр дөт байлгах сан гэж бодох ч цагийн гонх гээч өдөр шөнөгүй шүгэлдэж ажил амьжиргаа гэсээрх зав завдал үгүй явсаар уулзаж учралдах нь ховор хомс ажээ.Эмгэн хуруу гараа оролдож сууснаа “би ч нутагтаа дахиад ирэхгүй байхаа” хэмээн нэг их гунигтай дуугарч ярвайх шүү болмоор болсноо ухархайдаа ширгэсэн нүднээс нь усан дуслууд бөмбөрч “ай даа нутаг ч мөн ч сайхан байх шив ээ.Энэ үнэрийг ээ гээд толгойгоо өргөн хол ойрыг хараачлах шиг болснооӨндөр Магнайн өвөртӨнжин хонон хүлээсэн дээӨөрийн болгох заяа ньӨнө хожмоо байсан даа..

Шинэ мэдээ

Cоён гэгээрүүлэгч, зохиолч, яруу найрагч Д.Урианхайг Нобелийн шагналд нэр дэвшүүлэхээр болжээ1 сар 22. 19:54Хакүхо аварга 2 давааны илүүгээр тэргүүлж эхэллээ1 сар 22. 19:01Монголын ирээдүй Рога А.Амарсанаа мэргэжлийн сүмогийн гараагаа амжилттай эхэллээ1 сар 22. 19:01Малчид, иргэдэд зориулсан мэдээ1 сар 22. 18:10Өвөр Монголын анхны эстрадын дуучин Мөнгөнцэцэг1 сар 22. 18:04Саудын Арабын эмэгтэйчүүд аяллын хөтөч хийх эрхтэй болно1 сар 22. 18:00Хонкогт 4,6 тэрбум ам.доллар бүхий автомашины нүхэн гарц нээгджээ1 сар 22. 17:55Гэдэсний ханиад хүрснийг илтгэх шинж тэмдгүүд1 сар 22. 17:50Хууль бус цагаачлалын асуудлыг зохицуулахыг ЕХ-нд уриалжээ1 сар 22. 17:45Энэ сарын 23-наас зарим нутгаар зөөлөн цасан шуурга шуурна1 сар 22. 17:40Хэвийн боовоо 18 жилийн түүхтэй “Мөнх ундрам хүнс”-ээс сонгоорой1 сар 22. 17:39Таван литр шар айргаар амийг нь аварчээ1 сар 22. 17:35H&M брэнд “Хар хүүхэд бол хамгийн сайн сармагчин” гэжээ1 сар 22. 17:30Цагаачдын шинэ цуваа Гондурасаас АНУ-ыг чиглэн хөдөлжээ1 сар 22. 17:25Google 50 сая еврогоор торгуулав1 сар 22. 17:2022:00 цагт орондоо орж амрах нь ийм ач тустай1 сар 22. 17:15"Brent" маркийн нефтийн үнэ өсөв1 сар 22. 17:10Хоббигоор нь хүмүүсийг шинжиж болдог1 сар 22. 17:05Жирэмсэн эмэгтэйд ямар амин дэм онцгой ихээр дутагддаг вэ1 сар 22. 17:00"Facebook" хиймэл оюун ухаантай холбоотой ёс зүйн асуудлуудыг судлах ажлыг санхүүжүүлнэ1 сар 22. 16:55Ерөнхийлөгч дэгийн тухай хуульд нэмэлт оруулах тухай хуульд хориг тавих шаардлагагүй гэж үзэв1 сар 22. 16:51Ерөнхийлөгч УИХ-ын намрын чуулганы хугацааг сунгах саналаа хүргүүллээ1 сар 22. 16:50Хөлөнд ургасан ясыг хэрхэн эмчлэх вэ1 сар 22. 16:50Ван И Франц болон Итали улсад айлчилна1 сар 22. 16:4560 жилийн хугацаанд Хятадад хамгийн цөөн хүүхэд төрсөн жил нь 2018 он боллоо1 сар 22. 16:40Турк Сирид аюулгүйн бүс байгуулна1 сар 22. 16:35Цэцэг тарих энгийн аргууд1 сар 22. 16:30Цэргийн штабын дарга нарын цугларалт болж байна1 сар 22. 16:29Өдөрт нэг өндөг идсэнээр зүрхний өвчнөөс сэргийлж чадна1 сар 22. 16:25Бэлтгэл офицер Т.Гомбосүрэнг “Хөдөлмөрийн гавьяаны Улаан тугийн одон”-гоор шагналаа1 сар 22. 16:22
© 2008 - 2019 он. Зохиогчийн эрх хуулиар хамгаалагдсан.